5. Vrijheid voor 50-plussers

Om te bepalen wat het beste bij jou en je eventuele partner past, helpt het om na te denken over het volgende:
Heb je al veel reiservaring buiten Europa, of moet dit de eerste verre stap worden?
Hoe belangrijk is luxe en comfort (zoals een Westers toilet en airco) tijdens de reis voor jou?

Emigreren binnen europa of verder weg

Emigreren betekent simpelweg dat je je vaste woonplaats verplaatst vanuit je huidige land naar een ander land om daar voor langere tijd of permanent te wonen en leven.

Doordat zowel Nederland als België binnen de Europese Unie (EU) vallen, is het gelukkig erg makkelijk om deze stap te zetten, al komt er meer bij kijken dan alleen het verplaatsen van je spullen.

De belangrijkste zaken waar je rekening mee moet houden als je officieel de stap naar bijv. Spanje wilt zetten:
Uitschrijven: Je moet je uitschrijven in je huidige woongemeente in Nederland of België. Dit zorgt er automatisch voor dat je in eigen land niet meer als officieel inwoner geregistreerd staat.
Inschrijven in Spanje (Residencia): Verblijf je langer dan 3 maanden in Spanje? Dan ben je verplicht je aan te melden als inwoner. Dit doe je door je in te schrijven in het centrale register voor buitenlanders en je zogenoemde Residencia aan te vragen bij de Policía Nacional.
NIE-nummer: Dit is het Número de Identificación de Extranjero. Dit is jouw persoonlijke identificatienummer in Spanje, vergelijkbaar met het BSN in Nederland. Dit nummer heb je overal voor nodig: van het kopen van een huis of auto tot het afsluiten van een internetabonnement of het openen van een bankrekening.
Belastingen & Zorg: Zodra je in Spanje woont, word je over het algemeen belastingplichtig in dat land en moet je je inschrijven bij de lokale Spaanse gezondheidszorg (of een particuliere zorgverzekering afsluiten).
Inschrijven in Spanje staat niet automatisch gelijk aan uitschrijven in Nederland. Dit zijn twee aparte administratieve handelingen die je zelf moet regelen.

De overheden van Nederland en Spanje wisselen deze gegevens namelijk niet automatisch met elkaar uit. Dit is hoe het proces precies werkt en waarom je beide stappen moet zetten:

• Uitschrijven in Nederland: Je bent wettelijk verplicht je uit te schrijven bij je Nederlandse gemeente als je binnen een periode van 12 maanden langer dan 8 maanden in het buitenland gaat wonen. Dit moet binnen 5 dagen voor je vertrek gebeuren. De gemeente verwerkt je uitschrijving en past je status aan in de Basisregistratie Personen (BRP).
• Inschrijven in Spanje: Dit is een losstaande verplichting van de Spaanse overheid. Als je langer dan 3 maanden in Spanje verblijft, moet je je inschrijven in het Registro Central de Extranjeros voor je groene Residencia-certificaat, en bij de lokale Spaanse gemeente (empadronamiento).
• Het risico van niet uitschrijven: Als je je wel inschrijft in Spanje maar vergeet uit te schrijven in Nederland, sta je in beide landen als inwoner geregistreerd. Dit kan leiden tot flinke problemen met de Belastingdienst (dubbele belastingheffing), boetes van de gemeente, en problemen met je zorgverzekering.

Terugkeer binnen de EU. Als je de Nederlandse nationaliteit behoudt, is het risico om niet meer terug te kunnen nihil. Verhuis je binnen de EU, dan blijft je vrijheid groot, maar emigreer je met een niet-westerse nationaliteit naar een land buiten de EU, dan kunnen aangescherpte immigratiewetten je terugkeer flink compliceren.

Wonen binnen de Europese Unie
Vrij verkeer: Als EU-burger houd je altijd het recht om je in elk andere EU-lidstaat te vestigen of terug te keren naar je thuisland.
Minimaal risico: Wetgeving kan veranderen, maar fundamentele EU-rechten voor burgers veranderen niet zomaar op een manier die terugkeer blokkeert.

Wonen buiten de Europese Unie (met Nederlandse nationaliteit)
Onvoorwaardelijk recht: Heb je de Nederlandse (of een andere EU-) nationaliteit, dan sta je juridisch altijd in je recht om terug te keren. Een land kan de wetten niet zo aanpassen dat ze de eigen staatsburger de toegang weigeren.
Praktische drempels: Wel kun je te maken krijgen met lange wachttijden voor huisvesting, het opnieuw opbouwen van rechten zoals AOW-opbouw die in het buitenland lager kan uitvallen, of wachtlijsten in de zorg.

Meeverhuizen van partners of gezinsleden (buitenlandse nationaliteit)
Groot risico: Als jij later terug wilt naar Nederland met een partner die niet de EU-nationaliteit heeft, gelden de strenge en geregeld verzwaarde regels van de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND).

Een eigen bedrijf starten als 55-plusser

Een eigen bedrijf biedt voordelen zoals veel werkervaring en rust, maar vraagt ook om goede aandacht voor pensioen, AOW, en belastingregels. Je kunt advies en regels vinden via de KVK (ondernemen na je pensioen).

Belangrijke zaken om op te letten
Inschrijving: Je moet je bijna altijd inschrijven bij de KVK als je winst maakt met je werk.
AOW en Pensioen: Extra inkomen kan invloed hebben op je uitkering of opbouw van je pensioen.
Verzekeringen: Denk goed na over een buffer voor ziekte en arbeidsongeschiktheid, omdat je geen vangnet meer hebt via een baas.
Ervaring gebruiken: Je brengt een groot netwerk en jaren kennis mee, wat je een sterke start geeft.

Om je niet overbodig te voelen kun je ook actief worden met vrijwilligerswerk, een boek gaan schrijven of van je hobby een professionele business maken.

een kijkje in de wereld om ons heen